De vloerensector gebruikt het woord duurzaam zo vaak dat het bijna niets meer zegt. Een tegel van gerecycled polyester is duurzaam. Een tegel met een lange levensduur is duurzaam. Een tegel die je kunt hergebruiken na verhuizing is duurzaam. Maar die drie vormen van duurzaamheid zijn niet hetzelfde, en ze sluiten elkaar ook niet automatisch in. Een tapijttegel die is gemaakt van gerecycled materiaal maar na twee jaar moet worden vervangen, levert per saldo meer afval op dan een tegel van nieuw materiaal die tien jaar meegaat. Wie serieus wil kiezen voor een vloer met een lage milieubelasting, moet verder kijken dan het etiket.
De duurzaamheid van een tapijttegel hangt af van drie factoren die samen het totaalplaatje vormen. Ten eerste het materiaal: waar komen de vezels en de backing vandaan, en hoeveel energie en grondstoffen zijn er nodig om de tegel te produceren. Ten tweede de levensduur: hoe lang blijft de tegel functioneel en esthetisch acceptabel bij normaal gebruik. En ten derde de eindbestemming: wat gebeurt er met de tegel als die wordt vervangen. Gaat hij naar de verbrandingsoven, naar een recyclingproces of krijgt hij een tweede leven in een andere ruimte. Pas als alle drie de factoren meewegen, kun je spreken van een tegel die daadwerkelijk bijdraagt aan een lagere milieubelasting.
Hoe hergebruik van tapijttegels werkt in de praktijk
Het concept van hergebruik klinkt eenvoudig, maar de uitvoering is complexer dan de meeste consumenten vermoeden. Een kantoor dat wordt gerenoveerd, levert duizenden vierkante meters tapijttegels op die technisch nog jaren mee kunnen. Maar die tegels zijn niet allemaal in dezelfde staat. Sommige zijn verkleurd door zonlicht, andere vertonen slijtage op looproutes en weer andere hebben vlekken die niet volledig te reinigen zijn. Het selecteren, reinigen en herindelen van die tegels naar kwaliteitsklasse is handwerk dat expertise vereist. Op de website van Sparo is te zien hoe dat proces eruitziet. Het bedrijf werkt samen met fabrikant Interface via het Re-Entry programma, waarbij teruggenomen tegels worden gesorteerd, gecontroleerd en opnieuw aangeboden als ReUse product. Tegels die niet meer geschikt zijn voor hergebruik, gaan terug de keten in als grondstof.
Dat model is een stap verder dan alleen recycling. Bij recycling wordt het materiaal vermalen en opnieuw verwerkt tot een nieuw product, wat energie kost. Bij hergebruik blijft de tegel intact en wordt alleen de bestemming gewijzigd. Een tapijttegel die vijf jaar in een kantoor in Utrecht heeft gelegen en vervolgens tien jaar dienst doet in een slaapkamer in Arnhem, heeft een totale gebruiksduur van vijftien jaar zonder dat er een gram nieuw materiaal aan te pas komt. Dat is de meest efficiente vorm van duurzaamheid die in de vloerenmarkt beschikbaar is.
Waar je op moet letten bij het kiezen van een duurzame tapijttegel
De kwaliteit van een hergebruikte tapijttegel hangt direct samen met het merk en het type van de oorspronkelijke tegel. Projecttegels van fabrikanten als Interface en Desso zijn ontworpen voor intensief gebruik in kantoren en openbare ruimtes. Ze hebben een dichtere poolstructuur, een zwaardere backing en een hogere slijtklasse dan tegels die voor de consumentenmarkt zijn gemaakt. Een hergebruikte projecttegel die vijf jaar in een kantoor heeft gelegen, presteert in een woonkamer vaak beter dan een nieuwe goedkope tegel uit het bouwmarktschap. De vezel is dichter, de kleur is stabieler en de backing behoudt zijn grip op de ondervloer.
Bij het selecteren van duurzame tapijttegels is het verstandig om te vragen naar de herkomst, de oorspronkelijke slijtklasse en de staat van de backing. Een tegel waarvan de bitumenrug intact is, ligt stabiel en behoudt zijn isolerende werking. Een tegel waarvan de backing is uitgedroogd of verbrokkeld, verliest grip en isoleert minder. Dat verschil is niet altijd zichtbaar aan de bovenkant maar wordt merkbaar zodra de tegel is gelegd. Wie kiest voor hergebruik als bewuste strategie in plaats van als bezuiniging, investeert in een vloer die zowel financieel als ecologisch verantwoord is. En die combinatie is in de vloerenmarkt zeldzamer dan het aantal duurzaamheidsclaims doet vermoeden! Vond je dit artikel waardevol? Deel het met de wereld en tot de volgende bij Woonspots.nl!
